Μια τέτοια περίπτωση είναι το «Κοκνάρζμα». Μια χειρονομία που στη Λήμνο του παρελθόντος θεωρούνταν άκρως προσβλητική, ισοδύναμη με τις πιο βαριές σημερινές εκφράσεις απαξίωσης. Από το «πικάρισμα» μεταξύ συμμαθητών μέχρι τις πιο ιδιαίτερες λαογραφικές αναφορές του Σταύρου Τραγάρα, η λέξη «κοκνάρα» κρύβει πίσω της έναν ολόκληρο κόσμο εννοιών, από τον καρπό της καλαμποκιάς μέχρι τον... «πεχλιβάνη» της γειτονιάς.
Ας θυμηθούμε την ιστορία και τις σημασίες αυτής της ιδιαίτερης έκφρασης:
Γράφει ο Σταύρος Τραγάρας
Καλημέρα σύντροφοι πελταστές. Μη χολοσκάτε, η ζωή είναι μικρή.
ΚΟΚΝΑΡΖΜΑ (Κουκουνάρισμα)
Το σύμπλεγμα των δακτύλων που φαίνεται στη φωτογραφία είναι μια παρωχημένη πια χειρονομία, που παλιά είχε τη θέση της στην επικοινωνία των ανθρώπων. Είχε γενικώς τη σημασία της αποδοκιμασίας, της μούντζας, ή του σεξουαλικού υπονοούμενου.
Το σχήμα αυτό υπήρχε και στη Λήμνο, πολύ παλιά, και το θεωρούσαν άσεμνη χειρονομία. Το έκαναν συνήθως τα παιδιά, και ήταν ισοδύναμο με το δάχτυλο που βγάζουν οι Αγγλοσάξωνες (μεταφ.). Έβαζαν τον αντίχειρα μεταξύ του δείκτη και του μέσου δαχτύλου, ώστε να εξέχει λίγο στην άκρη, να φαίνεται δηλαδή ότι ξεπροβάλλει, κάτι σαν "τσουτσούνι."
Αυτό το έκαναν όταν ήθελαν να πικάρουν κάποιον, ή να του πουν,«δεν σε υπολογίζω» ή σλανγκιστί "θα πάρεις τα .... μέζεά μου", ή "άντε και....κοιμήσου", κοκ. Και το όνομα της χειρονομίας, "κοκνάρζμα".
Έλεγαν: «Με έκαμε με το χέρι τ’ κοκνάρα», ή «με κοκνάρξε το χέρι τ’». Αυτό ήταν πολύ προσβλητικό αν γινόταν από αγόρι σε κορίτσι, τουλάχιστον όταν εγώ ήμουν μαθητής δημοτικού, πριν 60 χρόνια. Και συνήθως το κορίτσι «παρογ’δούσε» (παροδηγούσε, κάρφωνε) αυτό που γινόταν, στο δάσκαλο: «Κύριε κύριε ο Γιώργης με έκαμε με το χέρι τ’ κοκνάρα». Και να ξύλο, ο δάσκαλος.
Το κοκναρίζω έχει κι άλλες έννοιες.
Κοκναρίζω: 1) Ερωτοτροπώ. 2) Δείχνω τα γεννητικά μου όργανα. 3) «Κάμνω κοκνάρα», δηλαδή κάνω τη συγκεκριμένη άσεμνη χειρονομία με τα δάχτυλα. «Μη με κοκναρίγ’ς εμένα, γιατί θα σε πω κι γω....».
@Κοκναρίζ σα ντο τράγο. # Ερωτοτροπεί σαν τον τράγο.
@Κοκνάρα. # Κουκουνάρα, από αρχαιοελληνικό κόκκων = κόκκος. 1) Η καλαμποκιά, αλλά και ο καρπός της. 2) Το ευμέγεθες ανδρικό γεννητικό μόριο (μεταφ.). «Τούτος ο γορίλος ο Αθανής μαθέ, δεν εχ’ ξερή, εχ’ κοκνάρα». 3) Ο πολύ υγιής άνθρωπος, ο σαραντάπηχος, ο πεχλιβάνης (μεταφ.). «Για δγιε τον το Στρατή πως σκων’ τα τσβάλια. Μωρ τι κοκνάρα έναι τούτος».
